Markamama.com


Cevap Yaz
Eski 21-06-08, 01:39   #1
 
Üyelik Tarihi: Haz 2008
Mesajlar: 1.302
Mihav Çevrimdışı
Blog Başlıkları: 10
Lightbulb Köpeklerde stress...!

Stres ve kompulsiyon: Hayvanlarda görüp anlam veremediğimiz bir çok davranışın tek sebebi...

Stresin çağımızın hastalığı olduğu söylenir. Çünkü çağın getirdiği gelişmiş, teknoloji, arabalar, yollar, beton binalar, şehir gürültüsü vs. bunların tamamı, hiçbir canlının doğasında olmayan stres faktörleridir. İnsan dahil bütün canlıların içsel organizasyonu, doğal yaşam koşullarına uygun şekilde teşkil edilmiştir. Doğadan uzak yaşama mecburiyeti, canlıların içsel çatışmalarını artıran bir faktör haline gelmiştir. Bu durum, sadece biz insanoğlu için değil, bizimle birlikte kentler de yaşamaya mecbur ettiğimiz hayvanlarımız için de geçerlidir. Hatta kentsel çevre şartları, strese en az bizim kadar duyarlı olan hayvanlarımızı belki de bizden daha da fazla etkilemektedir.

V. Virga'ya göre hayvanlarda strese yol açan çevresel faktörlerden bazıları;
- Yetersiz mental (beyin) uyarım,
- Yetersiz egzersiz,
- Yetersiz iletişim,
- Sosyal izolasyon,
- Çatışma ve engellemeler,
- Pet veya aile bireylerinin sayısında artma ya da azalma,
- Pet veya aile bireylerinin sağlık durumunda değişmeler,
- Pet veya aile bireylerinin rutinlerindeki değişimler,
- Yeni ev ya da çevre,
- Pansiyon ya da hastaneye yatırılma,

Stres, canlının iç güdüsel dürtülerine ters düşen dış faktörlere adapte olma sürecidir. Bu nedenle organizma için yararlı ve gereklidir. Hatta bazı araştırıcılara göre stres olmasaydı, canlılar değişen dünya şartlarına adapte olmaz ve nesillerini sürdürmeyi başaramazlardı.

Ancak şiddetli stres, ya da strese yol açan faktörler bazen organizmada anksiyete(*) ve depresyon gibi daha farklı adaptasyon stratejileri olarak karşımıza çıkarlar. Bunların tamamında beyin kimyasında da bir takım değişimler oluşmaktadır. Bu değişimlerin amacı da organizmayı değişen çevre şartlarına adapte edebilmektedir. Bazen bu değişimler organizmanın aleyhine olabilecek kadar şiddetli olabilir ve bu durumda tedavi edilmesi gerekir. Tedavi edilmeyen canlı stres ya da anksiyeteyi kendi imkanlarıyla çözmeye çalışır ve sıkıntısını başka davranışlara kanalize eder. Kanalize edilen bu davranışların başında kompulsiyonlar gelir. Yani hayvanda stresle başa çıkmanın yolu kompulsif davranışlardır. Bu davranışlar, hayvanın kontrol altına alamadığı, tekrarlayıcı, takıntı halini almış, amaçsız davranışlardır.

Bazı araştırıcılara göre, insanlarda kompulsiyonu genellikle zihinsel bir uyarım başlatırken hayvanlarda, dışardan gelen bir uyarım başlatmaktadır.

Bu tür problemler için söylenebilen "Nöroz" terimi köpekler için tartışılmaktadır. Yine bu tür problemlere "obsesif kompulsif bozukluklar" denildiğini duymuş olabilirsiniz. Obsesyon terimi, düşüncede takıntıları ifade ettiği için köpeklerde tartışmalıdır. Bu tartışmalar netleşmediği için, bu tür problemlerden "kompulsif" terimini kullanmak daha doğru gibi görünmektedir.

Sık sık kompulsif davranışla birlikte bahsedilen "stereotipik davranış" terimi ise hayvanda hiçbir amaca hizmet etmeksizin yapılan ve kalıp olarak diğer hayvanlardakiyle aynı yapısal özelliklere sahip olan tekrarlayıcı davranışları ifade eder. Kompulsiyonlara benzer ancak daha şiddetli, düzenli ve süreklidir. Hayvanın, kompulsif davranışlara kıyasla stereotipik davranışları kontrol etmekte daha az çaba gösterdiği izlenir. Hayvanlarda çoğu stereotipik davranışlar kompulsif karakterde değildir.

Kompulsif bozukluklara örnekler;
- kuyruk kovalama ve bir daire etrafında dönme,
- kuyruk yeme,
- kendi ayaklarını kemirme,
- kaşıntı ve yalama takıntıları,
- böğür emme,
- volta atma,
- olduğu yerde sıçrama,
- hayali olarak uçan cisimleri yakalama hareketleri (halüsinasyonlar ),
- gölge veya ışıklara saldırı veya takip etme takıntıları,
- pika (gıda niteliğinde olmayan maddeleri yeme),
- aşırı su içme,
- aşırı yeme,
- objeleri kemirme,
- boş çiğneme ya da çene açıp kapama,
- kumaş emme,
- agresyon,
- halüsinasyonu takiben agresyon,
- bir objeye sabit halde baka kalma,
- duvara ya da bir objeye dayanmış halde durma, perdenin altında sabit durma,
- emeğine veya alakasız nesnelere ritmik havlamalar, hatta

Bu davranışların kompulsif olarak nitelendirilebilmesi için takıntı halinde yani tekrarlanan hareketler şeklinde olması gereklidir.

Bu davranışlardan bazıları hayvanın kendisine zarar vermektedir. Örneğin hayvan kuyruğunun tamamını ısırarak yok etmekte, ayağını kemirerek parçalamakta ya da patilerinin ön yüzlerini sürekli yalayarak delik deşik edebilmektedir. Bu yönleri, stres nedeniyle kafasını duvarlara vuran veya kendilerini jiletleyen insanlara benzemektedir.

Hayvanın bu davranışlar sırasında acı duymamasının nedenleri de açıklanmıştır. Kompulsif davranışlara yol açan ve sinir sisteminden salgılanan bir madde, hayvanın acı duymasını engelleyen başka bir maddenin salınmasına yol açmaktadır. Böylece hayvan kendisine zarar verirken herhangi bir acı duymamaktadır.

Diğer davranış problemleriyle komplike olmayan ve tedavide geç kalınmamış kompulsif davranış problemleri, hayvanı bu davranışa iten sebep belirlenebiliyorsa kolayca çözülebilmektedir.

O halde tedavi de ilk adım olarak nedenin yok edilmesi gerekir. Neden, belirlendiği halde ortadan kaldırılamıyorsa duyarsızlaştırma ve zıt koşullandırma denilen tedavi yöntemleri uygulanır. Ancak kompulsiyonlar sayesinde hayvan, sahibinin dikkatini çekebilmekte ve böylece sahibi tarafından ilgi görmektedir. Böylece ikincil kazanımlar elde eden hayvanın tedavisi çok zor olmaktadır. Bu durumda hayvan sahibinin tutum ve davranışlarının da düzenlenmesi gerekmektedir.

İlaç tedavisi, hayvanın anksiyetesine ve bu davranışı yaptığında tekrar acı duymasını sağlayacak mekanizmaların uyarılmasına yöneliktir.

Prof. Dr. Tamer Dodurka
İ. Ü. Veteriner Fakültesi İç Hastalıklar Anabilim Dalı Başkanı
  Alıntı Yaparak Cevapla
Eski 30-06-08, 08:21   #2
 
İstanbul (Anadolu Yakası)
Üyelik Tarihi: Haz 2008
Yaş: 30
Mesajlar: 31
davil Çevrimdışı
Varsayılan Cvp: Köpeklerde stress...!

Elimden Geldigini En fazlasını yapıyorum
  Alıntı Yaparak Cevapla
Eski 17-12-08, 05:49   #3
 
>Ferik ve Bulut< üyesinin avatarı
 
Üyelik Tarihi: Eki 2008
Yaş: 36
Mesajlar: 1.532
>Ferik ve Bulut< Çevrimdışı
Varsayılan Cvp: Köpeklerde stress...!

Köpeklerde Sıkıntı, Stres, Acı

Bazı köpekler sıkıntı ve stresten dolayı özellikle patilerini ve bacaklarının iç kısımlarını saplantılı bir biçimde yalayarak tepki verirler. Bu sorunun üzerinden gelmek daha güç olabilir. Köpek, yalama hareketini beynindeki endorfinin (mutluluk hormonu) salımına neden olduğundan dolayı alışkanlık yapabilir. Saplantılı yalama alışkanlığı deriye zarar vererek enfestasyona neden olabilir.



Bunu tedavisi köpeğin stres düzeyini azaltmaya çalışmak ve uzun süre yalnız bırakıldığında interaktif oyuncaklar sağlanarak başarılabilinir. Düzenli egzersiz en önemli tedavi yöntemidir. Çocukların tırnaklarını yemesini engellemede kullanılan acı elma spreyi ve hardal bu alışkanlığın hızının kesilmesinde etkili olabilir; fakat bu maddeler açık yara üzerine asla uygulanmamalıdır.



Diğer bir yöntem ise kendini yalamasını engellemek için siz evde yokken ona Elizabeth tasması takmaktır.



Bazı köpeklerde eklemlerindeki ağrılardan dolayı sürekli bu bölgeleri yalayabilir. Bu nedenle sorunun bundan kaynaklanmadığından emin omanız için veteriner hekiminize kontrol etmekte yarar vardır.

*alıntı

Yine güççücük bir katkı...
  Alıntı Yaparak Cevapla
Eski 17-02-09, 13:35   #4
 
Üyelik Tarihi: Şub 2009
Mesajlar: 4
badem Çevrimdışı
Varsayılan Cvp: Köpeklerde stress...!

iyi günler,sitenin yenisiyiz.badem işyerimde tek yaşamaya başladı.Daha önce yani doğduğundan beri bizle idi.Ancak özel nedenlerden dolayı şu an gündüzleri sadee 3-4 saat bir arada olabiliyoruz.Yanlızlığına çok üzülüyorum.Yeni durumuna alışır mı,yoksa yeni bir sahip mi aramalıyım?Görüşerinizi bekliyorum.
  Alıntı Yaparak Cevapla
Eski 17-02-09, 14:34   #5
 
keti üyesinin avatarı
 
Üyelik Tarihi: Oca 2009
Mesajlar: 368
keti Çevrimdışı
Thumbs up Cvp: Köpeklerde stress...!

badem tafarından gönderildi Mesajı Görüntüle
iyi günler,sitenin yenisiyiz.badem işyerimde tek yaşamaya başladı.Daha önce yani doğduğundan beri bizle idi.Ancak özel nedenlerden dolayı şu an gündüzleri sadee 3-4 saat bir arada olabiliyoruz.Yanlızlığına çok üzülüyorum.Yeni durumuna alışır mı,yoksa yeni bir sahip mi aramalıyım?Görüşerinizi bekliyorum.
durumuna alışacaktır.lütfen sahip değiştirmesin!çünkü o zaman pisikolojileri korkunç derecede bozuluyor.sadece sevginizi hissetsin,başka ne isterki?
yuvasından ayırmayın lütfen!...
  Alıntı Yaparak Cevapla
Eski 17-02-09, 16:34   #6
 
Üyelik Tarihi: Şub 2009
Mesajlar: 4
badem Çevrimdışı
Varsayılan Cvp: Köpeklerde stress...!

teşekkür ederim.ilginize moral verdiniz
  Alıntı Yaparak Cevapla


Cevap Yaz

Konu Araçları

Benzer Konular
Konu Konuyu Başlatan Forum Cevap Son Mesaj
Dişi Köpeklerde üreme >Ferik ve Bulut< Köpek Sağlığı 6 01-02-12 18:59
Köpeklerde gençlik hastalığı ve tedavi yöntemleri Kutay Köpek Sağlığı 1 02-02-11 12:58
Köpeklerde Tırnak Bakımı? Mihav Köpekler 0 22-12-08 18:50
Köpeklerde Kulak Hastalıkları >Ferik ve Bulut< Köpek Sağlığı 0 31-10-08 01:53
Dişi Köpeklerde üreme Problemleri кöקüк Köpek Sağlığı 4 29-06-08 22:45



Saat 06:07.

Reklam
© Copyright 2008 Mihav.com
Creative Commons Lisansı
x


1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 196 197 198